Food4Mood: voeding en mentale gezondheid bij jongvolwassenen

Mentale problemen onder jongvolwassenen in Nederland zijn de afgelopen jaren meer dan verdubbeld. Een slechte mentale gezondheid op jonge leeftijd kan langetermijngevolgen hebben voor deelname aan de maatschappij, schoolprestaties en werkgelegenheid. Ook houdt dit verband met een verhoogd risico op chronische ziekten. Er is steeds meer bewijs dat onze voeding niet alleen van invloed is op onze fysieke gezondheid, maar ook op ons emotioneel welzijn, cognitieve functies en mentale gezondheid. Voeding kan het darmmicrobioom veranderen, en kan daardoor direct en indirect de mentale gezondheid beïnvloeden via de hersen-darm-as. Plantaardige diëten, gekenmerkt door een hoog gehalte aan voedingsvezels, kunnen de hersen-darm-as stimuleren, met name via de groei van bepaalde bacteriën en de productie van ‘neuro-actieve moleculen’ en andere metabolieten die signalen kunnen geven aan de hersenen. Voor functionele voedingsmiddelen, zoals vitamines, pre-, pro-, postbiotica, zijn er ook aanwijzingen dat zij de mentale gezondheid kunnen beïnvloeden. Is het effect op mentale gezondheid mogelijk nog sterker als plantaardige, vezelrijke voeding wordt gecombineerd met functionele voedingsmiddelen?

Het project zal waardevolle inzichten opleveren in hoe een duurzaam plantaardig vezelrijk dieet, in combinatie met functionele voeding, het mentaal welzijn kan beïnvloeden via de hersen-darm-as.

Dit project is een samenwerking tussen Wageningen Food & Biobased Research en Vrije Universiteit Amsterdam. Het is een vervolg op de GEEfomjebuik studie. Dit project omvat een gerandomiseerde gecontroleerde studie met jongvolwassenen met milde mentale klachten. De studie bestaat uit een 8 weken durende gepersonaliseerde voedingsinterventie met ‘citizen science’ aspecten. Deelnemers volgen een vezelrijk plantaardig dieet ,gecombineerd met verschillende voedingssupplementen in de laatste 4-6 weken van de interventie. Er is ook een follow-up na 12 weken. Primair wordt gekeken naar het effect op de mentale gezondheid en de rol van het darmmicrobioom hierin. Verder zal er ook worden gekeken naar het effect van een gepersonaliseerde voedingsinterventie op de verandering van voedingsgedrag op de langetermijn. Leidt de interventie op den duur naar een meer duurzaam plantaardig, vezelrijk dieet? Naast de voedingsinterventiestudie zal een uitgebreide literatuurstudie worden uitgevoerd om een beter inzicht te krijgen in de mogelijke onderliggende mechanismen van hoe voeding de mentale gezondheid kan beïnvloeden via modulatie van de darm-hersen-as. Met behulp van publiek beschikbare gegevens zal ook worden gepoogd een model te ontwikkelen om de effecten van voeding op de mentale gezondheid te voorspellen.

De opgedane kennis en inzichten ondersteunen de ontwikkeling van gepersonaliseerde interventies, helpen bij het identificeren van nieuwe biomarkers en geven richting aan toekomstig onderzoek. Bovendien zullen de bevindingen beleidsvorming ondersteunen en bijdragen aan duidelijke, wetenschappelijk onderbouwde aanbevelingen voor zorgverleners en consumenten. Betrokken bedrijven ontdekken of hun voedingsproducten en technologieën de mentale gezondheid kunnen ondersteunen. Zo wordt innovatie en samenwerking tussen sectoren gestimuleerd, om zo een gezondere samenleving te bevorderen.

Meestal zoeken de onderzoekers zelf naar deelnemers. Veel van de onderzoeken in onze database lopen al even, of zijn afgelopen. De onderzoekers hebben dan al genoeg patiënten gevonden voor het onderzoek. Je kan je dan niet meer aanmelden. Is het onderzoek net begonnen en zou je mee willen doen? Dan is ons advies: hou de website van het ziekenhuis of de instelling in de gaten. Of neem contact op met de contactpersoon van het onderzoek. Die gegevens staan vaak op de site van de onderzoeksinstelling.

Wij kunnen je helaas niet in contact brengen met de onderzoekers. Behalve als de onderzoekers dit duidelijk willen. Als dat zo is, dan staat het vermeld in de tekst hierboven.

Wetenschappelijk onderzoek is ingewikkeld en duurt vaak meerdere jaren. Onderzoekers moeten heel precies werken. Alleen dan kunnen ze conclusies trekken. Er bestaan veel verschillende soorten onderzoek. Die hebben allemaal voor- en nadelen. Het ene onderzoek heeft op korte termijn effect voor de patiënt. Het andere onderzoek leert ons vooral meer over hoe het lichaam werkt. Uiteindelijk helpt ieder onderzoek mee om een bepaald onderwerp beter te begrijpen. We hebben veel onderzoeken nodig om te kunnen zeggen dat iets betrouwbaar is. Pas als iets in meerdere onderzoeken wordt gevonden, is het wetenschappelijk bewezen. Daarom duurt het vaak ook lang voordat een nieuwe behandeling of bepaalde medicatie in behandelingen gebuikt kan worden.

In wetenschappelijk onderzoek zijn vaak proefpersonen nodig. Dit zijn gezonde mensen of patiënten die vrijwillig meewerken aan een onderzoek naar nieuwe behandelingen of medicijnen.

Als je meedoet aan een wetenschappelijk onderzoek, kan het zijn dat je een nieuwe behandeling krijgt. Daardoor kan het zijn dat je klachten minder worden, of dat je (sneller) beter wordt. Voor andere mensen is het ook waardevol als je meedoet, omdat een behandeling eerst getest moet zijn voordat andere mensen die kunnen krijgen. Er kunnen ook nadelen zijn aan meedoen aan wetenschappelijk onderzoek. Het kan zijn dat een nieuwe behandeling niet (goed) werkt, of bijwerkingen geeft. Bovendien kost het tijd en moeite.

De Centrale Commissie Mensgebonden Onderzoek (CCMO) zorgt voor de bescherming van mensen die meedoen aan medisch-wetenschappelijk onderzoek. Op de website van CCMO kun je terecht voor alle belangrijke informatie over meedoen aan onderzoek. Op de website van Rijksoverheid kan je ook meer informatie vinden.

Je kan ook je behandelend arts vragen wat er mogelijk is. Misschien zijn er op dit moment onderzoeken naar jouw aandoening. Je arts kan je meer vertellen over meedoen aan wetenschappelijk onderzoek.