Erfelijke darmkanker opsporen; eerst ruiken, dan kijken

Het onderzoek

Darmkanker is een van de meest voorkomende kankers in Nederland. In ongeveer 3% van de mensen met darmkanker is er sprake van een erfelijke aanleg, het zogenaamde Lynch syndroom. Mensen met dit syndroom hebben een flink verhoogd risico (ongeveer 40% gedurende hun leven) op het krijgen van darmkanker. Om dit risico zo klein mogelijk te maken ondergaan mensen met het Lynch syndroom elk twee jaar een belastend kijkonderzoek van de darm (coloscopie) om voorloperafwijkingen (poliepen) al in een vroeg stadium op te sporen en te verwijderen. Het kijkonderzoek wordt door patiënten vaak als vervelend ervaren en er is een klein risico op complicaties. Daarnaast kunnen er afwijkingen worden gemist; ondanks de periodieke kijkonderzoeken krijgt 8% van de mensen toch darmkanker, de zogenaamde intervalkankers.  

Het is belangrijk om nieuwe onderzoeksmethoden te ontwikkelen waarmee mensen met het Lynch syndroom vaker en op een minder belastende manier kunnen worden gecontroleerd op voorloperafwijkingen zodat het aantal intervalkankers minder wordt.  Uit eerder onderzoek is bekend dat de geur van ontlasting kan worden gebruikt om darmziekten op te sporen. Bovendien is er al een elektrische neus (e-nose) die bewezen effectief is in het opsporen van darmkanker. In dit onderzoek gaan ze deze bestaande elektrische neus (e-nose) verder trainen en zo optimaliseren voor mensen die erfelijk belast zijn met het Lynch syndroom.  

De onderzoekers gaan honderden ontlastingsmonsters van mensen met Lynch loslaten op onze elektrische neus (e-nose). De bacteriën in onze darm stoten specifieke geuren uit. Zo kunnen ze geurprofielen van ‘gezonde’ en ‘zieke’ darmen samenstellen, waarmee ze straks binnen enkele minuten kunnen uitwijzen of iemand met het syndroom van Lynch darmpoliepen of kanker heeft. Maar dat niet alleen. Onze ontlasting wordt niet voor niets het bruine goud genoemdWant naast bovenstaande, biedt dit onderzoek een schat aan informatie over ons microbioom; de bacteriën in onze darm. Want wat gebeurt er precies met onze bacteriesamenstelling als er kwaadaardige poliepen ontwikkelen? Het kan hen zoveel extra inzicht geven. 

De onderzoekers verwachten dat ze met behulp van deze elektrische neus (e-nose) een veel eenvoudiger een periodieke check kunnen uitvoeren, om eventuele kwaadaardige poliepen op te sporen. Dat zou deze patiënten zoveel kwaliteit van leven teruggeven. Daarnaast geloven de onderzoekers dat de elektrische neus (e-nose) een oplossing is voor duizenden patiënten. Niet alleen voor mensen met het Lynch syndroom, maar ook voor bijvoorbeeld chronische darmontstekingsziekten.  

Het eindresultaat

De onderzoekers volgden 210 patiënten met het Lynch syndroom uit meerdere ziekenhuizen en analyseerden hun ontlasting om te zien of deze geurstoffen afwijkingen in de darmen kunnen voorspellen.

Uit de resultaten blijkt dat een elektrische neus (e-nose) een veelbelovende methode kan zijn. Zo hoeft een coloscopie niet altijd nodig te zijn en kunnen mensen na een poliepenverwijdering makkelijk individueel gevolgd worden. Dit kan de belasting van coloscopiën verminderen en mogelijk ook het aantal gemiste darmkankergevallen na een coloscopie verlagen.

Daarnaast hebben de geurprofielen ook nieuwe inzichten gegeven in de nog onduidelijke biologische processen achter poliepvorming bij Lynch syndroom. Dit onderzoek legt daarmee de basis voor grotere vevolgonderzoeken die externe factoren en de acceptatie door patiënten verder zullen onderzoeken.

Resultaten van wetenschappelijk onderzoek

Om van een idee tot een toepassing te komen is veel onderzoek nodig. Dit kost tijd. Ook wanneer een onderzoek andere resultaten oplevert dan verwacht, leren we daar veel van. Daardoor is ieder resultaat een stap vooruit.

Projectinformatie

Orgaan: Darmen
Aandoening: Darmkanker
Titel project: Erfelijke darmkanker opsporen; eerst ruiken, dan kijken
Projectleider: Prof. dr. Nanne de Boer
Instantie: Amsterdam UMC
Gestart in: 2020
Looptijd: 4 jaar
Status: Afgerond

Veelgestelde vragen over wetenschappelijk onderzoek

Meestal zoeken de onderzoekers zelf naar deelnemers. Veel van de onderzoeken in onze database lopen al even, of zijn afgelopen. De onderzoekers hebben dan al genoeg patiënten gevonden voor het onderzoek. Je kan je dan niet meer aanmelden. Is het onderzoek net begonnen en zou je mee willen doen? Dan is ons advies: hou de website van het ziekenhuis of de instelling in de gaten. Of neem contact op met de contactpersoon van het onderzoek. Die gegevens staan vaak op de site van de onderzoeksinstelling.

Wij kunnen je helaas niet in contact brengen met de onderzoekers. Behalve als de onderzoekers dit duidelijk willen. Als dat zo is, dan staat het vermeld in de tekst hierboven.

Wetenschappelijk onderzoek is ingewikkeld en duurt vaak meerdere jaren. Onderzoekers moeten heel precies werken. Alleen dan kunnen ze conclusies trekken. Er bestaan veel verschillende soorten onderzoek. Die hebben allemaal voor- en nadelen. Het ene onderzoek heeft op korte termijn effect voor de patiënt. Het andere onderzoek leert ons vooral meer over hoe het lichaam werkt. Uiteindelijk helpt ieder onderzoek mee om een bepaald onderwerp beter te begrijpen. We hebben veel onderzoeken nodig om te kunnen zeggen dat iets betrouwbaar is. Pas als iets in meerdere onderzoeken wordt gevonden, is het wetenschappelijk bewezen. Daarom duurt het vaak ook lang voordat een nieuwe behandeling of bepaalde medicatie in behandelingen gebuikt kan worden.

In wetenschappelijk onderzoek zijn vaak proefpersonen nodig. Dit zijn gezonde mensen of patiënten die vrijwillig meewerken aan een onderzoek naar nieuwe behandelingen of medicijnen.

Als je meedoet aan een wetenschappelijk onderzoek, kan het zijn dat je een nieuwe behandeling krijgt. Daardoor kan het zijn dat je klachten minder worden, of dat je (sneller) beter wordt. Voor andere mensen is het ook waardevol als je meedoet, omdat een behandeling eerst getest moet zijn voordat andere mensen die kunnen krijgen. Er kunnen ook nadelen zijn aan meedoen aan wetenschappelijk onderzoek. Het kan zijn dat een nieuwe behandeling niet (goed) werkt, of bijwerkingen geeft. Bovendien kost het tijd en moeite.

De Centrale Commissie Mensgebonden Onderzoek (CCMO) zorgt voor de bescherming van mensen die meedoen aan medisch-wetenschappelijk onderzoek. Op de website van CCMO kun je terecht voor alle belangrijke informatie over meedoen aan onderzoek. Op de website van Rijksoverheid kan je ook meer informatie vinden.

Je kan ook je behandelend arts vragen wat er mogelijk is. Misschien zijn er op dit moment onderzoeken naar jouw aandoening. Je arts kan je meer vertellen over meedoen aan wetenschappelijk onderzoek.

Over MDL Fonds

Een gezonde buik voor iedereen, dat is onze droom. Daar werken we hard aan. We financieren wetenschappelijk onderzoek en geven informatie over MDL-ziekten. Op die manier kunnen we de zorg verbeteren, ziektes sneller opsporen en de kwaliteit van leven voor MDL-patiënten verbeteren. Dat doen we niet alleen, maar samen met artsen, onderzoekers, patiënten, hun familie en vrienden, met donateurs en vrijwilligers.

Alleen met jouw gift kunnen we onderzoeken zoals deze steunen. Help je mee?

Kies frequentie
Kies bedrag
Al 3 donateurs steunden vandaag een gezonde buik voor iedereen.

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief

Ontvang maandelijks nieuws en info over een gezonde buik.

Wil je goed voor je buik zorgen?

Meld je aan voor de nieuwsbrief. Dan krijg je veel gezonde tips, lekkere recepten, mooie interviews, evenementen en het laatste nieuws over MDL-ziekten en MDL Fonds.
Je ontvangt maximaal twee nieuwsbrieven per maand en afmelden kan al met één klik. Lees je voortaan mee?
Dit veld is verborgen bij het bekijken van het formulier
Dit veld is verborgen bij het bekijken van het formulier
JJJJ dash MM dash DD