Onderzoeken welke testen het meest betrouwbaar zijn voor het opsporen van de Helicobacter pylori infectie (Hp-infectie) 

Het onderzoek

Een Helicobacter pylori infectie (Hp-infectie) is een wereldwijd probleem. Azië wordt gezien als een hoog risico gebied, met een voorkomen tot 80%. In laagrisico populaties zoals Nederland, komt deze infectie alsnog voor bij 30% van de bevolking. In 1-2% van de Hp-geïnfecteerde patiënten ontstaat uiteindelijk maagkanker. Hiervan overleeft slechts 20% na 5 jaar. Opvallend is dat voor dit omvangrijke probleem geen eenduidige methode bestaat voor het vaststellen van de infectie. Een kijkonderzoek van de maag met daarbij afname van stukjes weefsel biedt de grootste zekerheid, echter dit is een invasieve methode voor patiënten. Zeker in laagrisico populaties, zoals Nederland, hebben invasieve methoden niet de voorkeur.

Verschillende non-invasieve manieren om een Hp infectie aan te tonen zijn een ademtest, een ontlasting testen en een bloedtest. Al deze testen hebben ook nadelen. De ademtest is een betrouwbare test, maar de patiënt moet hiervoor nuchter zijn en de test kan alleen in het ziekenhuis plaatsvinden. Er zijn verschillende ontlasting testen op de markt met nog veel variabiliteit tussen deze testen. Daarnaast zijn de ademtest en ontlasting test afhankelijk van de hoeveelheid Hp bacterie die zich in de maag bevindt, waardoor er sneller vals negatieve uitslagen kunnen ontstaan. De bloedtest is hiervan niet afhankelijk, echter kan deze test weer geen onderscheid maken tussen een doorgemaakte of een actieve infectie.

Kortom, er is genoeg ruimte voor verbetering binnen de diagnostiek van een Hp-infectie. De FIT staat bekend om zijn grote gebruiksgemak in vergelijking met de reguliere ontlasting test. Om die reden zou deze test geschikt kunnen zijn om te dienen als zowel een diagnostische als screeningtest voor hoog risicogebieden en voor hoog risico patiënten in laagrisico gebieden. In deze studie testen ze of de FIT gebruikt kan worden voor het detecteren van een Hp-infectie. Door daarnaast ook de huidige non-invasieve met elkaar te vergeleken krijgen ze beter inzicht over de best, betrouwbaarste manier van testen. De resultaten zullen bijdragen aan een uniform beleid voor de detectie van Hp-infecties.

De onderzoekers willen onderzoeken of het mogelijk is om een bacterie in de maag (Helicobacter pylori) aan te tonen met behulp van een nieuwe test: de fecale immunochemische ontlastingstest (FIT). Daarnaast worden alle bestaande tests (ademtest, bloedtest, reguliere ontlastingstest) binnen één individu afgenomen om zo te testen welke het meest betrouwbaar is in het detecteren van een Helicobacter pylori infectie (Hp-infectie).

Alle patiënten vanaf 18 jaar die verwezen worden voor een Hp-ademtest worden gevraagd deel te nemen aan de studie. Bij deelname ondergaan de patiënten naast de ademtest ook een bloedtest en tweemaal een ontlasting test (reguliere ontlasting test m.b.v. ELISA, en de FIT). De ontlasting buisjes worden naar het thuisadres verstuurd, zodat patiënten dit zelf thuis kunnen verzamelen. Op de dag van de ademtest wordt bloed afgenomen en worden de ontlasting buisjes verzameld. Ook wordt een vragenlijst afgenomen over algemene gezondheidsvragen en over de verwachtingen en ervaringen van patiënten ten aanzien van de verschillende testen. De uitslag van de ademtest wordt via reguliere zorg medegedeeld aan patiënt. Uitslagen van de ontlasting testen en de bloedtest worden alleen in studieverband gebruikt.

Met deze studie verwachten de onderzoekers een “proof of concept” aan te tonen dat het mogelijk is een Hp-infectie te detecteren in FIT. Door alle huidige beschikbare non-invasieve testen, inclusief de FIT, voor de diagnose van Hp binnen één individu te testen, wordt het mogelijk om een aanbeveling te doen voor clinici en huisartsen om een onderbouwde beslissing te nemen welke test de beste keuze is.

Het eindresultaat

Tijdens deze studie hebben de onderzoekers in 182 patiënten onderzocht wat de betrouwbaarste en minst belastende manier van testen is voor het bepalen van de aanwezigheid van de Helicobacter pylori (H. Pylori) bacterie in de maag. Tot op heden werd hiervoor standaard de ademtest gebruikt. De onderzoekers hebben deze ademtest vergeleken met twee soorten ontlastingstesten en een bloedtest.  

De studie wijst uit dat de betrouwbaarheid van de reguliere ontlastingstest vergelijkbaar is met de nieuw onderzochte ontlastingstest (FIT) voor de bepaling van de bacterie. Ook bevestigt deze studie dat bloedonderzoek niet betrouwbaar gebruikt kan worden om een actieve infectie met de H. pylori bacterie vast te stellen. Daarnaast blijkt uit het vragenlijstonderzoek dat de FIT als een gebruiksvriendelijke test wordt ervaren.  

Deze studie heeft bewezen dat de FIT een plek verdient binnen de non-invasieve test opties voor de H. pylori bacterie. 

Resultaten van wetenschappelijk onderzoek

Om van een idee tot een toepassing te komen is veel onderzoek nodig. Dit kost tijd. Ook wanneer een onderzoek andere resultaten oplevert dan verwacht, leren we daar veel van. Daardoor is ieder resultaat een stap vooruit.

Projectinformatie

Orgaan: Maag
Aandoening: Maagkanker
Titel project: Onderzoeken welke testen het meest betrouwbaar zijn voor het opsporen van de Helicobacter pylori infectie (Hp-infectie)
Projectleider: Prof. dr. Manon Spaander
Instantie: Erasmus MC
Gestart in: 2018
Looptijd: 3 jaar
Status: Afgerond

Veelgestelde vragen over wetenschappelijk onderzoek

Meestal zoeken de onderzoekers zelf naar deelnemers. Veel van de onderzoeken in onze database lopen al even, of zijn afgelopen. De onderzoekers hebben dan al genoeg patiënten gevonden voor het onderzoek. Je kan je dan niet meer aanmelden. Is het onderzoek net begonnen en zou je mee willen doen? Dan is ons advies: hou de website van het ziekenhuis of de instelling in de gaten. Of neem contact op met de contactpersoon van het onderzoek. Die gegevens staan vaak op de site van de onderzoeksinstelling.

Wij kunnen je helaas niet in contact brengen met de onderzoekers. Behalve als de onderzoekers dit duidelijk willen. Als dat zo is, dan staat het vermeld in de tekst hierboven.

Wetenschappelijk onderzoek is ingewikkeld en duurt vaak meerdere jaren. Onderzoekers moeten heel precies werken. Alleen dan kunnen ze conclusies trekken. Er bestaan veel verschillende soorten onderzoek. Die hebben allemaal voor- en nadelen. Het ene onderzoek heeft op korte termijn effect voor de patiënt. Het andere onderzoek leert ons vooral meer over hoe het lichaam werkt. Uiteindelijk helpt ieder onderzoek mee om een bepaald onderwerp beter te begrijpen. We hebben veel onderzoeken nodig om te kunnen zeggen dat iets betrouwbaar is. Pas als iets in meerdere onderzoeken wordt gevonden, is het wetenschappelijk bewezen. Daarom duurt het vaak ook lang voordat een nieuwe behandeling of bepaalde medicatie in behandelingen gebuikt kan worden.

In wetenschappelijk onderzoek zijn vaak proefpersonen nodig. Dit zijn gezonde mensen of patiënten die vrijwillig meewerken aan een onderzoek naar nieuwe behandelingen of medicijnen.

Als je meedoet aan een wetenschappelijk onderzoek, kan het zijn dat je een nieuwe behandeling krijgt. Daardoor kan het zijn dat je klachten minder worden, of dat je (sneller) beter wordt. Voor andere mensen is het ook waardevol als je meedoet, omdat een behandeling eerst getest moet zijn voordat andere mensen die kunnen krijgen. Er kunnen ook nadelen zijn aan meedoen aan wetenschappelijk onderzoek. Het kan zijn dat een nieuwe behandeling niet (goed) werkt, of bijwerkingen geeft. Bovendien kost het tijd en moeite.

De Centrale Commissie Mensgebonden Onderzoek (CCMO) zorgt voor de bescherming van mensen die meedoen aan medisch-wetenschappelijk onderzoek. Op de website van CCMO kun je terecht voor alle belangrijke informatie over meedoen aan onderzoek. Op de website van Rijksoverheid kan je ook meer informatie vinden.

Je kan ook je behandelend arts vragen wat er mogelijk is. Misschien zijn er op dit moment onderzoeken naar jouw aandoening. Je arts kan je meer vertellen over meedoen aan wetenschappelijk onderzoek.

Over MDL Fonds

Een gezonde buik voor iedereen, dat is onze droom. Daar werken we hard aan. We financieren wetenschappelijk onderzoek en geven informatie over MDL-ziekten. Op die manier kunnen we de zorg verbeteren, ziektes sneller opsporen en de kwaliteit van leven voor MDL-patiënten verbeteren. Dat doen we niet alleen, maar samen met artsen, onderzoekers, patiënten, hun familie en vrienden, met donateurs en vrijwilligers.

Alleen met jouw gift kunnen we onderzoeken zoals deze steunen. Help je mee?

Kies frequentie
Kies bedrag
Al 3 donateurs steunden vandaag een gezonde buik voor iedereen.

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief

Ontvang maandelijks nieuws en info over een gezonde buik.

Wil je goed voor je buik zorgen?

Meld je aan voor de nieuwsbrief. Dan krijg je veel gezonde tips, lekkere recepten, mooie interviews, evenementen en het laatste nieuws over MDL-ziekten en MDL Fonds.
Je ontvangt maximaal twee nieuwsbrieven per maand en afmelden kan al met één klik. Lees je voortaan mee?
Dit veld is verborgen bij het bekijken van het formulier
Dit veld is verborgen bij het bekijken van het formulier
JJJJ dash MM dash DD

Wist je dat…

Een chronische infectie met Helicobacter pylori is de bekendste risicofactor voor maagkanker. Door betere behandelingen van Helicobacter pylori komt maagkanker steeds minder vaak voor in Nederland. In 2024 zijn er voor het eerst minder dan 1.000 nieuwe diagnoses vastgesteld in dat jaar. Bron (NKR, IKNL (2025)).