De dikke darm is ongeveer 1 tot 1,5 meter lang en ligt in je buik keurig om je dunne darm heen. Het voedsel is nu bijna helemaal verteerd, op de vezels na. Die dienen als voedsel voor de vele bacteriën die in je dikke darm leven. De dikke darm haalt nog wat vocht en zouten uit het voedsel. De massa die overblijft, wordt steeds dikker. Dit wordt je ontlasting. De dikke darm maakt knijpbewegingen en duwt zo de massa naar het eind van de dikke darm.
Hoe ziet de dikke darm eruit?
De dikke darm ligt als een soort van schilderlijst om de dunne darm heen en is ongeveer 1 tot 1,5 meter lang. Het eerste deel dat we tegenkomen in de dikke darm is de blindedarm. De blindedarm zit rechtsonder in de buik en heeft een wormvormig aanhangsel dat nergens toe leidt (daarom wordt het blind genoemd). Daarna komen drie delen, die we samen het colon noemen. Het eerste deel is het opstijgende deel, ook wel het colon ascendes genoemd. Daarna komt het colon transversum, het overstekende deel. Tenslotte gaat het voedsel naar het dalende deel, het colon descendes. Hierna komen het sigmoïd, dit is de bocht voor de endeldarm, en de endeldarm zelf.
De blindedarm: wel of niet nuttig?
Er is lang gedacht dat het wormvormig aanhangsel geen nut voor ons had. Steeds meer onderzoeken laten zien dat het wormvormig aanhangsel er niet voor niets zit. Het speelt mogelijk een belangrijke rol bij het afweersysteem en bevat vele bacteriën. Helaas is de blindedarm wel gevoelig voor ontstekingen. Blindedarmontsteking komt regelmatig voor en zorgt voor zeer pijnlijke klachten. De term blindedarmontsteking is misleidend. De blindedarm is niet ontstoken, maar het wormvormig aanhangsel.
Wat doet de dikke darm?
In de dikke darm aangekomen, zit de vertering er bijna op. De uiteindelijk overgebleven voedselbrij bestaat uit verteerbare en onverteerbare resten van je eten. In de dikke darm worden vocht en zouten uit de voedselbrij gehaald, zodat er ontlasting ontstaat. Met knijpbewegingen wordt de ontlasting naar het einde van de dikke darm geduwd. Hoewel het lijkt dat er weinig gebeurt in de dikke darm, vindt hier juist een belangrijk deel van de spijsvertering plaats. Je zou zelfs kunnen zeggen dat in onze dikke darm een ‘vergeten orgaan’ te vinden is.
In de dikke darm bevindt zich namelijk een grote kolonie aan micro-organismen, zoals bacteriën, schimmels, gisten, parasieten en virussen. Al deze micro-organismen samen worden het darmmicrobioom genoemd. Totaal dragen wij een halve kilo aan microben met ons mee in de dikke darm. Er zijn zowel ‘goede’ als ‘slechte’ bacteriën, het is belangrijk dat hier een goede balans in is. De goede bacteriën doen veel voor ons en zijn van onschatbare waarde. Zo helpen ze mee om het voedsel te verteren, beschermen ze de darmwand, stimuleren de darmbeweging, ondersteunen ze ons afweersysteem en spelen ze een rol bij de verzadiging. Ze hebben ook effect op het brein en de stemming! De bacteriën leven van vezels uit je voeding en zijn dus onmisbaar. Een gezond microbioom bestaat uit veel bacteriën van veel verschillende soorten. Welke bacteriesoorten er in jouw darm leven, verschilt per persoon. Iedereen heeft een ander microbioom. Sterker nog, jouw microbioom is net zo uniek als je vingerafdruk.
Hoe zorg je goed voor je dikke darm?
Door voldoende vezels te eten, genoeg te drinken en regelmatig te bewegen, kan je dikke darm goed zijn werk doen. Je ontlasting wordt soepeler en gaat gemakkelijker. Zorg goed voor je microbioom door gevarieerd en vezelrijk te eten. Voeg ook eens gefermenteerd voedsel, zoals yoghurt, kimchi, kefir of zuurkool aan je maaltijd toe. In gefermenteerd voedsel zitten gunstige levende bacteriën, waardoor “slechte” bacteriën minder ruimte krijgen. En wees matig met rood en bewerkt vlees, want deze kunnen de kans op darmkanker verhogen. Kies liever voor kip of kalkoen als je vlees eet. Kijk voor meer informatie op onze pagina over gezonde voeding.
